دانشگاه تهران فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران 2423-8120 مقالات آماده انتشار 2025 05 11 The Neutral State: Myth or Reality? دولت بی ‏طرف: افسانه یا واقعیت؟ 101975 10.22059/jplsq.2025.390638.3702 FA علی ولایی دانشجوی دکتری حقوق عمومی، دانشگاه شهید بهشتی. 0000-0001-9901-2105 سید محمد قاری سید فاطمی استاد حقوق بشر، دانشگاه شهید بهشتی. 0000-0003-0904-0132 سید علیرضا حسینی بهشتی استادیار فلسفه سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس. 0000-0003-0904-0132 Journal Article 2025 02 17 Liberal neutrality, considered the dominant theory in contemporary political philosophy, has been accompanied by many issues in practice. In this paper, based on conceptual analysis and a critical approach, the reasons for the theoretical and practical impossibility of a neutral state will be examined. The discussion will address the self-contradictory nature of neutrality and inability to justify itself impartially, the reliance on a form of atomistic individualism, the neglect of the contextual nature of values, the pursuit of cultural uniformity in non-liberal societies, the lack of free and independent will necessary for autonomy, the failures of the cultural market to providing sufficient range of options for citizens, as well as the crises arising from the neutral state that envisions no ultimate purpose for human beings. This absence can strip citizens of any form of concern for virtues in the public sphere, playing a passive role in the flourishing of human capabilities, while also disregarding citizens' social responsibilities and necessary interventions of the state. According to the findings of this research, determining the scope of neutrality and partiality is significant, and by the distinction between the concepts of neutrality and impartiality, what is desirable and achievable is limited neutrality or impartiality. بی‌طرفی لیبرال که نظریه‏ای غالب در فلسفه سیاسی معاصر و ایده مرکزی دولت مدرن تلقی می‏گردد، درعمل نسخه‌ای بی‏نقص نبوده و امکان تحقق آن محل تأمل است؛ هرچند کنارگذاشتن بی‏طرفی نیز می‏تواند پدیدآورنده دولتی تمامیت‏خواه باشد. در مقاله حاضر، برپایه تحلیل مفهومی و بانگاهی انتقادی به پاره‏ای از مبانی و پیش‏فرض‏ها، چرایی امتناع نظری و عملی ایده دولت بی‏طرف واکاوی می‏شود؛ به خودشکنی بی‏طرفی و ناتوانی در توجیه بی‏طرفانه این نظریه، ابتناء بر نوعی فردگرایی اتمیستی، بی‏توجهی به زمینه‏مندی ارزش‏ها، پیگیری یکسان‌سازی فرهنگ‏های غیرلیبرال، فقدان اراده کاملاً آزاد و مستقل برای تحقق خودآیینی، ناکامی رویکرد بازارمحور در تأمین گزینه‏های کافی برای انتخاب‏گری شهروندان پرداخته می‏شود و بحران‏های برخاسته از دولتی بی‏طرف که غایتی برای انسان‏ها متصور نیست، دغدغه‏مندی نسبت به فضایل در حوزه عمومی را ازشهروندان سلب می‏کند، نقشی منفعل درباره شکوفایی قابلیت‏های انسانی ایفا می‏نماید و نسبت به مسؤولیت‏های اجتماعی شهروندان و مداخلات ضروری دولت بی‏توجه است، تحلیل می‌گردد. براساس یافته‏های این پژوهش، بی‏طرفی مطلق و خنثایی برای دولت درهمه امور مرتبط متصور نیست؛ بلکه تعیین قلمرو بی‌طرفی و جانبداری اهمیت دارد و آنچه مطلوب و دست‏یافتنی است، بی‏طرفی مشروط می‏باشد. امکان و توجیه مراتبی از بی‏طرفی مشروط با سطحی از کمال‌گرایی اخلاقی مورد کنکاش نظری این نوشتار است.