دانشگاه تهران فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران 2423-8120 55 3 2025 09 23 Necessary Legislative Measures on the Issue of Hijab بایسته‌های تدابیر تقنینی در موضوع حجاب 1865 1888 103449 10.22059/jplsq.2025.375958.3526 FA نیلوفر مقدمی خمامی پژوهشکده زنان، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران فاطمه ابراهیمی ورکیانی استادیار گروه مطالعات خانواده و زنان، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران زینب توسلی دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشگاه علم و‎ ‎فرهنگ، تهران، ایران Journal Article 2024 07 22 More than four decades after the Islamic Revolution in Iran, the issue of adhering to hijab and defending its legal framework at both national and international levels faces serious challenges. This issue stems from various factors that can be examined within the framework of discursive and legal challenges. Following the events of 1401 in the Persian calendar, particularly the change in behavior among parts of the social body in opposition to the hijab law on one hand, and the fluctuations and distortions in policies, approaches, and methods of dealing with non-compliance and inappropriate dress over the decades, along with the ambiguity of hijab laws and regulations despite their extensive nature on the other hand, have resulted in existing laws and regulations for adhering to Islamic hijab in society not meeting national needs and lacking legal support internationally. The Islamic Republic of Iran has also been accused of violating women's human rights due to the enactment and implementation of hijab and chastity laws. This article, using an analytical-descriptive method and referencing library sources, addresses the question, "What requirements and conditions are necessary for adopting legislative measures in the area of hijab?" The results indicate that the Islamic Republic of Iran needs fundamental transformation at two levels: "producing literature and discourse" and "reforming the legislative process." با گذشت بیش از چهار دهه از انقلاب اسلامی ایران، مسئلۀ رعایت حجاب و دفاع از نظام قانونی آن در عرصۀ ملی و بین‌المللی با چالش‌های جدی روبه‌روست. این موضوع ریشه در عوامل متعددی دارد که از یک منظر می‌توان آن را در چارچوب چالش‌های گفتمانی و حقوقی بررسی کرد. در پی وقایع سال 1401 شمسی به‌ویژه تغییر رفتار بخشی از بدنۀ اجتماعی در تقابل با قانون حجاب از یک ‌سو، نوسان و اعوجاج سیاست‌ها، رویکردها و شیوه‌های برخورد با بی‌حجابی و پوشش‌های ناهنجار در طی دهه‌های مختلف و ابهام قوانین و مقررات حجاب علی‌رغم فربگی آن از سوی دیگر، سبب شده تا قوانین و مقررات موجود برای رعایت حجاب اسلامی در جامعه پاسخگوی نیازهای ملی نباشد و در عرصۀ بین‌المللی نیز فاقد پشتوانۀ حقوقی باشد. جمهوری اسلامی ایران به‌واسطه تصویب و اجرای قوانین حجاب و عفاف، به نقض حقوق بشر زنان نیز متهم شده است. این مقاله با روش تحلیلی-توصیفی و با استناد به منابع کتابخانه‌ای بدین پرسش پاسخ می‌دهد که «اتخاذ تدابیر تقنینی در حوزۀ حجاب مستلزم چه الزامات و اقتضائاتی است». نتایج نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی ایران در دو سطح «تولید ادبیات و گفتمان» و «اصلاح رویۀ قانون‌نویسی» نیازمند تحول اساسی است. https://jplsq.ut.ac.ir/article_103449_db29ec6d7df5dcfaae8502902cab0fa2.pdf