دانشگاه تهران فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران 2423-8120 52 4 2022 12 22 Self-regulation of the Cyberspace تأملی بر مقررات‌گذاری خودتنظیمی در فضای سایبر 2127 2148 89296 10.22059/jplsq.2020.278890.1963 FA سعید رهایی دانشیار و عضو هیأت علمی دانشکدة حقوق دانشگاه مفید قم، قم، ایران محسن متاجی دانش‌آموخته دکتری حقوق بین‌الملل دانشگاه مفید قم، قم، ایران Journal Article 2019 04 08 Since the introduction of cyberspace into human life, various ways have been suggested for regulating it. In this context, self-regulation, in the sense of private regulation and decentralized law-making, has come to fore as an efficient way for managing the online world. This approach, as a function of the libertarian discourse, views national legislation ineffective in regulating the cyberspace. But the theoretical framework of this kind of self-regulation and its strengths and weaknesses are open to debate. This study, using a descriptive-analytical approach, considers the architecture of cyberspace to be a systematic link between different layers, issues, and actors, and as such a new frontier. Given this feature, self-regulation can be an efficient way of regulating not just the various layers and issues of the cyberspace but also its physical and infrastructure issues. از بدو ورود فضای سایبر به زندگی بشر، تاکنون شیوه‏های گوناگونی در خصوص نظام‌مندسازی آن مطرح شده است. در این میان خودتنظیمی که به دستور‏دهی خصوصی و مقررات‌گذاری غیرمتمرکز تعبیر می‏شود، به‌عنوان روشی کارا مورد توجه حقوقدانان قرار گرفته ‏است. این رویکرد که تابعی از گفتمان جدایی‌انگاری فضای سایبر است، شیوة مقررات‌گذاری ملی را برای تنظیم فضای سایبر ناکارامد می‏داند. «پرسش جدی در ارتباط میان خودتنظیمی و فضای سایبر آن است که چارچوب‏های نظری خودتنظیمی در فضای سایبر چه بوده و چه نقاط قوت و ضعفی بر آن شیوه مترتب است؟». پژوهش پیش‌رو با کاربست روش توصیفی-تحلیلی، معماری فضای سایبر را برخاسته از ارتباط نظام‏مند لایه‏ها، مسائل و بازیگران گوناگون دانسته و آن را مرزی جدید و محدوده‏ای نو به‌شمار آورده است. با توجه به این مشخصه می‏توان خودتنظیمی را شیوه‏ای کارامد در مقررات‌گذاری نه تمامی لایه‏ها و مسائل، بلکه در موارد زیرساختی و فیزیکال به‌ویژه اعمال تصدی‌گرایانه محسوب کرد. https://jplsq.ut.ac.ir/article_89296_47a7c8c8468e9be8d74eafc7d742b5ef.pdf