نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

• مصطفی منصوریان ¹
• سید محمد هادی راجی ²

¹ استادیار گروه حقوق عمومی، دانشکدة حقوق، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران.

² ‏استادیار گروه حقوق عمومی، دانشکدة معارف اسلامی و حقوق، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران

چکیده

امکان‏پذیری تغییر قانون اساسی، ضرورتی برای تطبیق نظام سیاسی با اقتضائات روز و اصلاح ناکارامدی‏هاست، البته جلوگیری از تزلزل در نظام سیاسی به‏دلیل تغییرات مکرر و سلیقه‏ای، مستلزم وجود تشریفات سخت، پیچیده و تخصصی برای بازنگری در قانون اساسی است. اصل 177 قانون اساسی، سازوکار رسمی بازنگری در قانون اساسی و الزامات حاکم بر آن را بیان کرده و بررسی تخصصی پیشنهادهای اصلاح و تتمیم قانون اساسی را در صلاحیت شورای بازنگری قانون اساسی قرار داده است. این مقاله درصدد است با روش تحلیلی بایسته‏های حقوقی حاکم بر تشکیل، اداره و فعالیت شورای بازنگری را بیان کند تا بدین‏ترتیب بستر حقوقی لازم را به‏منظور اجرایی ساختن اصل 177 در بازنگری آتی قانون اساسی ایجاد کند. از جمله یافته‏های این پژوهش آن است که شورای بازنگری نهادی مستقل ـ و نه مشورتی ـ است که تنها مکلف به بررسی موارد پیشنهادی - و نه موظف به تصویب موارد اصلاح ـ بوده و رئیس‏جمهور موظف به تشکیل شورای بازنگری است و تا زمان تعیین رئیس این شورا توسط اعضای شورا، ادارة آن را بر عهده دارد. سپردن برخی امور به‏صورت مطلق به قانونگذار عادی نیز مورد نقد قرار دارد. محدودیت‏های موضوعی، ماهوی و زمانی نیز بر شورای بازنگری حاکم است.

کلیدواژه‌ها

• اصل 177
• بازنگری در قانون ‏اساسی
• شورای بازنگری
• قانون ‏شورای بازنگری
• محدودیت‏های ‏بازنگری.‏

موضوعات

• حقوق عمومی

عنوان مقاله [English]

Constitutional Review Council: Status and Competence

نویسندگان [English]

• Mostafa Mansourian ¹
• Seyyed Mohammad Hadi Raji ²

¹ Assistant Prof., Department of Public Law, Faculty of Law, University of Judicial Sciences and ‎Administrative Services, Tehran, Iran‎

² Assistant Prof., Department of Public Law, Faculty of Islamic Studies and Law, University of ‎Imam Sadiq, Tehran, Iran‎

چکیده [English]

The possibility of amending the Constitution is a necessity to adapt the political system to contemporary requirements and to address inefficiencies. However, to prevent instability in the political system due to frequent and discretionary changes, the constitutional review process requires rigorous, complex, and specialized procedures. Article 177 of the Constitution establishes the formal mechanism for constitutional revision and the obligations governing it, assigning the specialized review of proposed amendments to the Constitutional Review Council. This paper aims, through an analytical approach, to outline the legal requirements governing the formation, administration, and functioning of the Constitutional Review Council, thereby providing the necessary legal framework for implementing Article 177 in future constitutional revisions. Among the findings of this study is that the Constitutional Review Council is an independent—not merely advisory—body, tasked solely with examining proposed amendments rather than approving them. The President is obligated to form the Council and manages it until the members appoint its chair. Assigning certain matters entirely to the ordinary legislature has been criticized. The Council is also subject to substantive, temporal, and material limitations.

کلیدواژه‌ها [English]

• act of the revision council
• article 177 of the constitution
• constitutional revision
• revision council
• revision restrictions