فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

صلاحیت دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دعاوی ناشی از قراردادهای اداری در چارچوب اصلاحات سال ۱۴۰۲

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

امیرحسین غلامی 1
پوریا فخیمی 1
ولی رستمی 2

1 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استاد دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

https://doi.org/10.22059/jplsq.2024.370615.3462
چکیده
رویۀ قضایی ایران از مدت‌ها پیش، رسیدگی به اختلافات ناشی از قراردادهای اداری را در صلاحیت محاکم عمومی دادگستری می‌داند؛ اما نظام حقوقی ویژۀ حاکم بر قراردادهای اداری، نظام ویژۀ رسیدگی قضایی به دعاوی دربارۀ آنها را نیز می‌طلبد. قانون‌گذار با درک این ضرورت در تبصرۀ 3 مادۀ 10 قانون «اصلاح قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری» مصوب ۳۰/02/۱۴۰۲، صلاحیت شعب دیوان را، علاوه بر رسیدگی به مرحلۀ مقدماتی و تمهیدی برای انعقاد قرارداد توسط اداره، در رسیدگی به دعاوی مرحلۀ انعقاد قرارداد نیز پذیرفته است. این نوشتار با استفاده از منابع معتبر کتابخانه‌ای و روش توصیفی‌ـ تحلیلی در پی بررسی و تشریح حدود صلاحیت دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دعاوی ناشی از قراردادهای اداری مطابق با اصلاحات قانونی پیش‌گفته است. بررسی‌های انجام‌شده نشان می‌دهد که طبق تبصرۀ 3 مادۀ 10 قانون دیوان عدالت اداری، صلاحیت دیوان محدود به رسیدگی به دعاوی مراحل انعقاد قراردادهای دستگاه‏های اجرایی است و دعاوی مربوط به مرحلۀ اجرای این قراردادها در صلاحیت دادگاه‏های عمومی دادگستری قرار دارد. مقصود از «مراحل انعقاد قرارداد» در این تبصره، آن‌گونه که به نظر می‏رسد، علاوه بر تشریفات انعقاد قراردادهای منعقده توسط دستگاه‏های اجرایی، نظیر تشریفات مناقصات و مزایدات، دعاوی مربوط به نقض شرایط عمومی انعقاد قرارداد‏ها، مذکور در قانون مدنی، که پیش‌تر در صلاحیت دادگاه‏های عمومی قرار داشت، نیز هست.

کلیدواژه‌ها

قرارداد‏های اداری
دیوان عدالت اداری
انعقاد قرارداد‏های اداری
شرایط عمومی انعقاد قرارداد‏های اداری
شرایط اختصاصی انعقاد قرارداد‏های اداری
موضوعات

عنوان مقاله English

Jurisdiction of the Court of Administrative Justice in dealing with claims arising from administrative contracts in the 2023 amendments to Organization and the Procedure of the Court of Administrative Justice act

نویسندگان English

Amirhossein Gholami 1
Poorya Fakhimi 1
Vali Rostami 2
1 LL.M student, Department of Law and Politic science, University of Tehran, Tehran, Iran
2 Professor, Department of Law and Politic science, University of Tehran, Tehran, Iran
چکیده English

Iran's precedent of the Court Of Administrative Justice considered the handling of disputes arising from administrative contracts within the jurisdiction of the civil courts for a long time. But the special legal system that governs administrative contracts also requires a special system of judicial review of claims related to them. Realizing this necessity, in Note 3, Article 10 of the Law "Amendment of the Law on Organizations and Procedures of the Court of Administrative Justice" 2023, the lawmaker has established the jurisdiction of the Court's branches, in addition to dealing with the preliminary and preparatory stage for the conclusion of the contract by the administration, in handling the claims of the contract conclusion stage. Using reliable library sources and descriptive-analytical method, this article investigates and explains the jurisdiction of the Court of  Administrative Justice in dealing with claims arising from administrative contracts in accordance with the legal amendments.

کلیدواژه‌ها English

Administrative Contracts
The jurisdiction of the Court of Adminstrative Justice
Formation of administrative contracts
General conditions for concluding administrative contracts
Specific conditions for Formation of administrative contracts

  1. - فارسی

    الف) کتاب‌ها

    1. استوارسنگری، کوروش و امامی، محمد (۱۳۹۷). حقوق اداری ۱ و ۲. چ 23. تهران: میزان.
    2. آقایی‌طوق، مسلم و لطفی، حسن (1401). حقوق اداری 1. تهران: سهامی انتشار.
    3. امامی، محمد، واعظی، سیدمجتبی و سلیمانی، مهستی (۱۳۹۱). ضوابط دعاوی قابل طرح در دیوان عدالت اداری. تهران: میزان.
    4. انصاری، ولی‌الله (۱۳۷۷). کلیات حقوق قراردادهای اداری. تهران: حقوق‌دان.
    5. رستمی، ولی (۱۴۰۱). قراردادهای اداری. تهران: دادگستر.
    6. ـــــــــــ (1390). حقوق مالیۀ عمومی. تهران: میزان.
    7. صفایی، سیدحسین (۱۳۹۸). قواعد عمومی قراردادها. تهران: میزان.
    8. طباطبایی مؤتمنی، منوچهر (۱۴۰۱). حقوق اداری. چ 26. تهران: سمت.
    9. عباسی لاهیجی، بیژن (۱۳۹۵). حقوق اداری. تهران: دادگستر.
    10. محقق‌داماد، مصطفی (۱۳۸۲). مباحثی از: اصول فقه. تهران: مرکز نشر علوم اسلامی.
    11. مولابیگی، غلامرضا و محمدی احمدآبادی، حسین (1402). صلاحیت و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری. تهران: جنگل.
    12. هاشمی، سیدمحمد (۱۴۰۰). حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران. چ 36. تهران: میزان. ج 2.

     

    ب) مقالات

    1. آئینه‌نگینی، حسین و ابریشمی‌راد، محمدامین (۱۳۹۸). نقد رویۀ قضایی محاکم ایران در رسیدگی به دعاوی راجع به قراردادهای اداری. حقوق اداری، ۷ (۲۱)، 33ـ 55.
    2. رضایی‌زاده، محمدجواد (۱۳۸۷). ویژگی قراردادهای اداری. نشریة دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، ۳۸ (۲)، 135ـ 151.
    3. زارعی، محمدحسین و مولائی، آیت (۱۳۹۲). آسیب‌شناسی ویژگی‌های قرارداد اداری ایران در مقایسه با حقوق فرانسه و انگلستان. دیدگاه‌های حقوق قضائی، ۱۸ (۶۳)، 169ـ 208.
    4. میرداماد نجف‌آبادی، سیدعلی (۱۳۹۰). صلاحیت و حدود اختیارات دیوان عدالت اداری. اندیشه‌های حقوق عمومی، ۱ (۱)، 35ـ 66.
    5. میرزاده کوهشاهی، نادر و محمدپور، محمدجواد (۱۳۹۹). امکان‌سنجی حقوقی پذیرش صلاحیت عام دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دعاوی راجع به قراردادهای اداری. پژوهش‌های نوین حقوق اداری، ۲ (۲ )، 27ـ 45.

     

    ج) پایگاه اینترنتی

    1. مرکز پژوهش‌های مجلس (۱۴۰۱). اظهارنظر کارشناسی دربارة «طرح اصلاح موادی از قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری». قابل دسترسی در: https://www.sid.ir/paper/1047474/fa
    2. اختبار (۱۴۰۱). متن طرح اصلاح قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری. قابل دسترسی در: https://www.ekhtebar.ir/طرح-اصلاح-قانون-تشکیلات-و-آیین-دادرسی-د/
فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 01 مهر 1405

  • تاریخ دریافت 16 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 26 خرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 21 آبان 1403

صفحه اصلی

اصول اخلاقی انتشار مقاله

فرایند ارزیابی و پذیرش مقالات

ارسال مقاله

بانک‌ها و نمایه‌نامه‌ها

تماس با ما