نویسنده

استادیار گروه حقوق عمومی و بین‌الملل دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران

چکیده

در دهه‌های اخیر، دولت‌ها به‌طور روزافزونی در قراردادها از جمله قراردادهای کار و مصرف دخالت کرده‌اند. ماهیت و مبنای این مداخلات جدید محل بحث است و دیدگاه‌های مختلفی در این خصوص مطرح شده است: دیدگاه اول این دخالت‌ها را ادامۀ دخالت‌های اولیۀ دولت در قالب حقوق حاکم بر قراردادها و مبتنی بر عدالت تصحیحی می‌داند. اما دیدگاه دوم آنها را الگویی جدید تلقی کرده و به لحاظ ماهیت و مبنا آنها را متفاوت از دخالت‌های اولیه و در راستای عدالت توزیعی تفسیر می‌کند. نتیجۀ دیدگاه دوم، پیدایش حاکمیت قواعدی با ماهیت حقوق عمومی بر برخی حوزه‌های حقوق سنتی قراردادها و به‌عبارتی دیگر نفوذ حقوق عمومی در قلمرو حقوق خصوصی قراردادهاست. در مقالۀ حاضر ضمن بررسی دیدگاه‌های مختلف، به نفع دیدگاه اخیر نتیجه‌گیری می‌شود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Foundation for Government Intervention in Contracts: Corrective Justice or Distributive Justice?

نویسنده [English]

  • Hasan Lotfi

Assistant Prof., Department of Public and International Law, University of Judicial Science and Administrative Services, Tehran, Iran

چکیده [English]

The governments increasingly have intervened in contracts in recent decades. The nature and the foundation of these new interventions have been controversial and different viewpoints have been raised about them: the first viewpoint treats these interventions as continuation of early ones in contracts by government and bases them on corrective justice. But, according to the second viewpoint, these interventions are considered as a new paradigm and different from early interventions, so they are interpreted in line with distributive justice. This viewpoint results in emergence of the rule of rules by the nature of public law in some areas of traditional contract law, and in other words, the influence of public law in the realm of private law. Finally, this article concludes in favor of the second viewpoint after scrutiny of different viewpoints.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Public law
  • Intervention
  • Contracts
  • Distributive Justice
  • Corrective Justice

. فارسی

الف) کتاب‌ها

  1. ابلق‌دار، صدیقه (1386). بررسی نظریة تقلب و حیل شرعی در فقه و حقوق، چ اول، تهران: امید مجد.
  2. انصاری، مهدی (1390). تحلیل اقتصادی حقوق قراردادها، چ اول، تهران: جنگل.
  3. بادینی، حسن (1384). فلسفۀ مسئولیت مدنی، چ اول تهران: شرکت سهامی انتشار.
  4. پژوهشکدۀ حوزه و دانشگاه (1379). مبانی اقتصاد اسلامی، چ سوم، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
  5. جمشیدی، محمدحسین (1388)، اندیشه‌های سیاسی امام خمینی، چ دوم، تهران: انتشارات پژوهشکدۀ امام خمینی و انقلاب اسلامی.
  6. سن، آمارتیا (1390). اندیشۀ عدالت، ترجمۀ وحید محمودی و هرمز همایون‌فر، چ اول، تهران: کندوکاو.
  7. صدر، محمدباقر (1359). همراه با تحول اجتهاد، ترجمۀ اکبرثبوت، تهران: روزبه.
  8. عراقی، عزت‌الله (1385). تحول حقوق بین‌المللی کار، چ اول، تهران: مؤسسۀ کار و تأمین اجتماعی.
  9. -------------- (1385). حقوق کار، ج 1، چ ششم، تهران: سمت.
  10. علیزاده، عبدالرضا (1387). مبانی رویکرد اجتماعی به حقوق، چ اول، تهران: سمت.
  11. عمید زنجانی، عباسعلی (1386). قواعد فقه: بخش حقوق عمومی، ج 3، تهران: سمت.
  12. قاری سید فاطمی، سید محمد (1388). حقوق بشر در جهان معاصر، ج 2، چ اول، تهران: شهر دانش.
  13. مطهری، مرتضی (1389). نظری بر نظام اقتصادی اسلام، چ هفدهم، تهران: صدرا.
  14. مهر، فرهنگ (1348). حقوق کار و بیمه‌های اجتماعی، چ سوم، تهران: چاپ میهن.
  15. هایک، فردریش (1382). در سنگر آزادی، ترجمۀ عزت‌الله فولادوند، چ دوم، تهران: لوح فکر.
  16. یولن، تامس؛ کوتر، رابرت (1388). حقوق و اقتصاد، ترجمۀ یدالله دادگر و حامده اخوان هزاوه، چ اول، همدان: نور علم.

 

ب) مقالات

  1. باقری، محمود (1385 [الف]). «اقتصاد مبتنی بر بازار و کاستی‌های حقوق خصوصی»، مجلۀ پژوهش حقوق و سیاست، سال هشتم، ش 44.
  2. -------------- (1385 [ب]). «نسبت عدالت توزیعی و تصحیحی در توزیع خطر میان دو طرف قرارداد»، مجلۀ حقوق تطبیقی، ش 2.

19. پلنت، ریموند (1382)‌. «لیبرالیسم: حقوق و عدالت»، ترجمۀ رحمت‌الله کریم‌زاده، فصلنامۀ آموزه‌های فقهی دانشگاه علوم اسلامی رضوی، ش 7و8.

  1. گرجی، علی‌اکبر(1387). «حقوق عمومی و حقوق خصوصی: دوگانگی یا یگانگی؟»، مجلۀ تحقیقات حقوقی، ش47.
  2. طجرلو، رضا (1387). «برداشت تئوریک بر دخالت دولت در محدود کردن آزادی قراردادها»، فصلنامۀ حقوق، دورۀ 38، ش 3.

2. انگلیسی

A)Books

  1. Bigwood, Rick (2003). Exploitative Contracts, First Edition, New york; Oxford University Press.

 

  1. Carwright, peter (2004). Banks, Consumers and Regulation, Portland: Hart Publishing.
  2. Collins, Hugh (2003). The Law of  Contract, Fourth Edition, Scotland: Thomson LithoLtd.
  3. Grundman, Stefan (2008). Constitutional Values and European Contract Law, The Nethelands: Kluwer Law International BV.
  4. Kennedy,Duncan(2006). Three Globalizations  of  Law and legal Thougth :1850-2000, in New Law and Economic Development, Edited By David M Trubek & Alvaro Santus , New York: Cambridge University Press.
  5. Mathis, Kalus (2009). EfficiencyInstead of Justice?, First Edition, Lucerne: Springer.  

 

B)Articles

  1. Posner, Eric A. (1995). “Contract Law in the Welfare State: A Defense of The Unconcionability Doctrine, Usury Laws, and Relatted Limitations on The Freedom to Contract, The Journal of Legal Studies, Vol. 24, No. 2.
  2. Weiler, Paul C(1990). “The Charter at Work: Reflections on the Constitutionalizing of Labour and Employmen Law”, The University of Toronto Law Journal, Vol. 40, No. 2.
  3. Braucher, Jean (1990). Contract Versus Contractariansim: the Regalatory Role of Contract Law, Washington and Lee law Review, Vol. 47, No. 4.
  4. Kordana, Kevin A. & Tabachnick, David H. (2005). “Rawls and Contract Law”, The George Washington Law Periew, No. 598.
  5. Kronman, Anthony T. (1980). Contract law and Distributive Justice,The Yale Law Journal, Vol. 89, No. 3.
  6.  Lucy,W. N. R.(1989). “Contract as a Mecanism of Distributive Justice”, Oxford Journal of Legal Studies, Vol. 9, No. 1.