دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق عمومی پردیس فارابی دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار گروه حقوق دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه بیرجند

چکیده

امکان استفادة برابر از بهره‌ها و ظرفیت‌های شهر برای همة ساکنان آن موضوعی است که به مطالبه‌ای مهم تبدیل شده و علت اصلی آن نیز مشکلات و معضلات انسانی و محیطی بی‌شماری است که برای شهرها به‌وجود آمده است. یکی از الزامات برای حل این معضلات به رسمیت شناختن شهروندی محلی و حق به شهر است. همچنان‌که برخی از شهرهای مهم جهان نیز اسنادی را در این خصوص تدوین کرده‌اند. اینکه آیا در خصوص شهرهای ایران امکان تدوین قانون یا منشور حق به شهر وجود دارد یا خیر، نیازمند بررسی و شناسایی ماهیت حقوقی حق به شهر است. در این مقاله سعی شده تا ضمن تعریف و تبیین ماهیت حق به شهر، مهم‌ترین اسناد، اعم از اسناد بین‌المللی و داخلی در این زمینه بررسی شود و سپس آسیب‌های شهرهای ایران که شناسایی حق به شهر را ضروری می‌نماید، بررسی و در نهایت مصادیق تأمین این حق مورد بیان شود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The right to the city and the possibility of identifying it in the Iranian legal system

نویسندگان [English]

  • Sayyed Ahmad Habibnezhad 1
  • Ahmad khosravi 2

1 Associate Prof., Department of Public Law, University of Tehran College of Farabi, Tehran, Iran

2 Assistance professor of law, University of Birjand

چکیده [English]

The possibility of equal use of the city's resources and capacities for all its inhabitants is an issue that has now become an important demand and the main reason for this is the human and environmental problems that have arisen for the cities. One of the requirements for solving these problems is the recognition of local citizenship and the right to the city. As many cities in the world have also documented this. Is it possible for the cities of Iran to draft right to the cityAct?It needs to investigate and identify the legal nature of the right to the city. In this article, while defining and clarifying the nature of the right to the city, the most important documents, including international and domestic documents, have been investigated in this regard, and then the damage to the cities of Iran that requires identification of the right to the city is necessary. And finally, the case will be provided for the provision of this right.

کلیدواژه‌ها [English]

  • right to city
  • city
  • Public Rights
  • The right to education of the city
  • human rights generations
  1. فارسی

الف) کتاب‌ها

  1. قرشی، سید علی‌اکبر (1371)، قاموس قرآن، چ ششم، ج 1، تهران: دارالکتب‌الاسلامیه.
  2. قاری سیدفاطمی، سید محمد (1389)، حقوق بشر در جهان معاصر، تهران: شهر دانش.
  3. هاروی، دیوید (1395)، از حق به شهر تا شهرهای شورشی، ترجمة خسرو کلانتری، پرویز صداقت، تهران: آگاه.

 

ب) مقالات

  1. اردبیلی، محمدعلی؛ امیرارجمند، اردشیر؛ سیدفاطمی، سیدمحمدقاری؛ جاوید، محمدجواد، (1386)، «اقتراح؛ چیستی و چرایی حقوق شهروندی؛ از نظریه تا قانون»، مجلة حقوقی دادگستری، ش 58، بهار، صص 24-46.
  2. آصفی، حمدالله (1368)، «نگرشی بر شهر و شهرنشینی»، مجلة علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، دورة 5، ش 1، پاییز، صص 63-88.
  3. امان‌پور، سعید؛ سجادیان، مهیار (1394)، «کنکاشی در هویت و فرهنگ شهروندی در شهرهای آرمانی (با تأکید بر ایران)»، فصلنامة جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری چشم‌انداز زاگرس، دورة 7، ش26، زمستان، صص 67-107.
  4. جاوید، محمدجواد (1392)، «نظریة نسبیت در حقوق شهروندی و حقوق طبیعی بشر»، حقوق بشر، ج 8، ش 1 و 2، صص 59-84.
  5. جاوید، محمدجواد؛ صادقی، محمد؛ شی­زاده، خولنجانی (۱۳۹۱)، «نسبت تکالیف طبیعی و تکالیف شهروندی»، فصلنامه دیدگاه­های حقوقی، شماره ۵۹، پاییز، صص ۸۳-۱۱۶.
  6. حبیبی، سید محسن؛ امیری، مریم (1394)، «حق به شهر؛ شهر موجود و شهر مطلوب آنچه هست و آنچه باید باشد»، پژوهش‌های انسان‌شناسی ایران، دورة 5، ش 2، پاییز و زمستان، صص 9-30.
  7. خدایاری مطلق، صفیه؛ پورشارع، محمود؛ تولایی، نوین (1396)، «بررسی تأثیر شاخص‌های مطلوبیت فضای شهری بر میزان تحقق حق به شهر (مورد مطالعه شهر بابلسر)»، مجلة جامعه‌شناسی نهادهای اجتماعی، ش 9، بهار و تابستان، صص 189-225.
  8. خدایی، زهرا؛ تقوایی، علی­اکبر (۱۳۹۰)، «شخصیت شناسی شهر اسلامی:با تاکید بر ابعاد کالبدی شهر اسلامی»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، دوره ۲، شماره ۵، پاییز، صص ۱۰۳-۱۱۳.
  9. ربانی، علی (1387)، «کنکاشی در عناصر شهر اسلامی»، مجموعه مقالات نخستین همایش آرمان‌شهر اسلامی، دانشگاه اصفهان، 4اسفند.
  10. رفیعیان، مجتبی؛ الوندی‌پور، تینا (1394)، «مفهوم‌پردازی حق به شهر؛ در جستجوی مدل مفهومی»، مجله جامعه‌شناسی ایران، دوره 16، ش 2، تابستان، صص 25-47.
  11. رهبری، لادن؛ شارع‌پور، محمود (1393)، «جنسیت و حق به شهر؛ آزمون نظریه لوفور»، مجلة جامعه‌شناسی ایران، ش 114، صص 116-141.
  12. بیات، بهرام، (۱۳۹۳)، «رویکرد اسلامی به شهر: ویژگیهای شهر اسلامی»، فصلنامه نظریه­های اجتماعی متفکران مسلمان، سال ۴، شماره اول، بهار و تابستان، صص ۱۳۷-۱۶۷.
  13. روحی، زهره (1392)، «رویکرد اسلامی به شهر؛ ویژگی‌های شهرهای اسلامی»، فصلنامة نظریه‌های اجتماعی متفکران مسلمان، سال چهارم، ش 1، بهار و تابستان.
  14. شیعه، اسماعیل (۱۳۶۸)، «تمرکز زادیی از بافت مرکزی تهران»، رشد آموزش جغرافیا، شماره ۱۸، بهار و تابستان، صص ۲۳-۲۷.
  15. شهریاری، اکبر (1396)، «ابهامات و موانع قانونی حقوق شهروندی، قانون‌یار، دورة 4، زمستان، صص 109-130.
  16. صرافی، مظفر (1379)، «مفهوم و مبانی مدیریت شهری»، فصلنامة مدیریت شهری، سال اول، تابستان، صص 68-81.
  17. عکاس، سمیر (1378)، «نظم جهانی و نقشه‌برداری از آن در معماری سنتی»، ترجمة علی‌اکبر خان‌محمدی، نشریة صفه، ش 28، دانشگاه شهید بهشتی، بهار و تابستان، صص 41-56.
  18. فرجام، رسول و همکاران (1390)، «مفهوم اجتماعی شهر از منظر متون و تعالیم اسلامی»، برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال اول، ش 2، تابستان، صص 27-40.
  19. فلاحت، سمیه (1390)، «برساخت مفهوم شهر اسلامی»، مطالعات شهرایرانی-اسلامی، سال اول، ش 3، صص 35-45.
  20. مزینی، منوچهر (1379)، «مدیریت شهری در ایران»، فصلنامة مدیریت شهری، سال اول، تابستان، صص 1-19.
  21. مشهدی­زاده دهاقانی، ناصر (۱۳۷۴)،«تحلیلی از ویژگی­های برنامه­ریزی شهری در ایران»، تهران، مرکزانتشارات دانشگاه علم و صنعت ایران.

 

  1. انگلیسی
  2. A) Books
  3. Brown, Alison & Kristiannsen, Annali (2009), Urban Policies and the Right to the City; Rightd Responsibilities and Citizenship, UN-HABITAT and UNESCO.
  4. Gharashi, sayed aliakbar (1972), Quran Dictionary (Ghamous), 6th edition, first valume, Tehran, Darolkotob-e-Eslamye (In Persian).
  5. Ghari Fatemi, Sayed Mohammad (2010), Human rights in the contemporary world, Teharan, Shar-e-Danesh (In Persian).
  6. Herbert, Lionel Adolphus Hart (1973), Bentharry on Legal Rights, Simpsom A.W, Oxford Essay in Jurisprudence.
  7. Hervey, David (2016), From Right to City to Rebel City, Translated by: Khosro, Kalantari, Parviz Sedaghati, Tehran, Agah.
  8. Hervey, David (2016), From Right to City to Rebel City, Translated by: Khosro, Kalantari, Parviz Sedaghati, Tehran, Agah (In Persian).
  9. Lefebvur, Henri (1996), The Urban Revolution, Translated by Robert BanonnaNewYork, University of Minnesota Press.
  10. Lefebvur, Henri (2000), Writing on Cities, 4th Editing, Oxford, Blackwell.
  11. Mitchell, Don (2003), The Right to the City, Social Justice and the Fight for Public Space, NewYork, The Guil Ford Press.
  12. Rawls, John,(2005), a Theory of Justice, Harvard, Harvard University Press.
  13. SachezBugallo, Jeantet, (2006), Urban Revitalization of the Old City of Santiago de Compostela, UNESCO, UN-HABITAT.
  14. Surgabyes, Ana &, Charlotte, Mathiret (2010), Cities for All; Proposals and ExperienciesTowards the Right to the City, Santiago, Chile; HABITAT International cealition.
  15. The Aberdeen Agenda (2007), Common Wealth Principles on Good Practice for Local Democracy and Good Governance, London, Commonwealth Local Government Forum.
  16. UNESCO, UN-HABITAT (2006), International Public Debates; Urban Policies and the Right to the City, Paris, UNESCO.
  17. Walderon, Jeremy (1995), Introduction, Theories of Rights, Oxford, Oxford University Press.
  18. ------------- (1993), “Two Side of the Same Coins”: on Liberal Rights: Collected Papers, Cambridge, Cambridge University Press.
  19. B) Articles
  20. Akkas, Samir (2000), “ World order and its mapping in traditional architecture”, Translated by: Aliakbar Khanmohammadi, safa, No.28, Shahid Behashti University, spring and summer, pp. 41-56 (In Persian).
  21. Amanpour, Saeid; Sajadian, Mahyar,(2015), Exploring the identity and culture of citizenship in, (In Persian).
  22. Asefi, Handollah (1989),” An attitude towards the city and urbanization”, Journal of Social Sciences and Humanities, Shiraz University, val. 5, No. 1, Autumn, pp.63-88 (In Persian).
  23. Bayat, Bahram (2014), Islamic approach to the city; Characteristics of Islamic cities ", Quarterly Social theories of Muslim thinkers, year: 4, No.1, pp.137-167 (In Persian).
  24. Falahat, Somayyeh (2012), "1900 in the construction of the concept of Islamic city", Iranian-Islamic city studies, year; 1, No.3, pp. 35-45 (In Persian).
  25. Farjam, rasoul; Solaimanimoghadam, Hadi; Chavoshi, Esmaeil (2012), “The social concept of the city from the perspective of Islamic texts and teachings",Regional Planning, year; 1, No. 2, Simmer, pp.27-40 (In Persian).
  26. Fernandes, Edisio (2007), “Constructing the Right to the City in Brazil”, Social and Legal Studies, Vol.16, No.2, pp. 201-219.
  27. Habibi, Sayed Mohsen; Amiri, Maryam, Right to the city; “Existing city and desirable city what is and what should be ", Iranian Anthropological Research, val. 5, No. 2, pp.9-30 (In Persian).
  28. Harvey, David (2003), “The Right to the City”, International Journal of Urban and Rigional Research, Vol. 27, No. 4, pp. 939-942.
  29. Harvey, David (2008), “Debates and Developments; the Rights to the City”, International Journal of Urban and Regional, 27(4).
  30. Harvey, David (2008), “Debates and Developments; the Rights to the City”,International Journal of Urban and Regional, 27(4), pp.939-941 (In Persian).
  31. Ideal cities (with emphasis on Iran)”, Quarterly Journal of Geography and Urban Planning Zagros, Val, 7, no.26, pp. 67-107 (In Persian).
  32. Javid, Mohammadjavad (2013), Theory of Relativity in Civil Rights and Natural Human Rights, Human Rights, Val.8, No.1 and 2, pp. 59-84 (In Persian).
  33. Javid, Mohammadjavad; Sadeghi, Mohammad; Shaikhzadeh, Kholenjani (2013), Ratio of Natural Duties and Citizenship Duties, Quarterly Journal of Legal Perspectives, No. 59, Autumn, pp. 83-116 (In Persian).
  34. Kafui, Attoh (2011), “What Kind of Right is the Right to the City”, Attoh Progress in Human Geography, Vol.35, No.5, pp. 669-685.
  35. Khodaee, Zahra; Taghvaee, Aliakbar (2012), Personality of the Islamic city: with emphasis on the physical dimensions of the Islamic city, studies of the Iranian Islamic city, Val. 2, No.5, autumn, pp. 103-113 (In Persian).
  36. Khodayari Motlagh, safia; Pourshare, Mahmaood; Taolaee, Novin (2015), Investigating the effect of space utility indicators A city on the level of realization of the right to the city (case study of Babolsar city) ", Journal of Sociology social organizations, No.9, pp.189-225 (In Persian).
  37. Mazini, Manoochehr, (1379), “Urban Management in Iran », Quarterly Journal of Urban Management, Year; 1, Summer, pp. 1-19 (In Persian).
  38. Rabbani, Ali (2009), 1911 "Exploring the Elements of the Islamic City", Proceedings of the First Conference Utopia Islamic, University of Esfehan, February 22, (In Persian).
  39. Rafieian, Mojtaba; Alvandipour, Tina (2015), “Conceptualization of the right to the city; In search of a model concept ", Iranian Journal of Sociology, Val. 16, No. 2, pp. 25-47 (In Persian).
  40. Rahbari, Ladan; Sharepour, Mahmood (2014), Gender and the right to the city; Lefebvre theory test », Iranian Journal of Sociology, No.14, pp. 116-141 (In Persian).
  41. Sarrarfi, Mozaffar (2001), 1910, “The Concept and Principles of Urban Management”, Quarterly Journal of Urban Management, year; 1, summer, pp.68-81 (In Persian).
  42. Shahryari, Akbar (2018), “Ambiguities and legal obstacles to civil rights”, Ghanonyar, Val.4, pp.109-130 (In Persian).