فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

تأملی بر نظریه جیمز نیکل درباره تفکیک‌ناپذیری و وابستگی متقابل حق‌های بشری

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

سارا رسولی 1
ایرج رضائی نژاد 2

1 دانشجوی دکتری رشتة حقوق بین‌الملل عمومی، دانشگاه آزاد واحد قائمشهر، مازندران، ایران

2 استادیار دانشکدة حقوق و علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحدچالوس، مازندران، ایران

https://doi.org/10.22059/jplsq.2021.311444.2587
چکیده
منظومة حقوق بشر بین‌الملل مشتمل بر دامنه وسیعی از حق‌های مدنی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی (حدود 40 حق مختلف) است که در اسناد متعدد بین‌المللی اعم از عام و خاص، منطقه‌ای و جهانی پیش‌بینی شده است. این پراکندگی متضمن نوعی تفکیک و تقسیم حقوق بشر و متناظر با نوعی سلسله‌مراتب و اولویت‌بندی میان حق‌های گوناگون با محتوا و مبانی متفاوت است. در این نوشتار با تشریح نظریة جیمز نیکل در زمینه تفکیک‌ناپذیری و وابستگی متقابل حقوق بشر به این پرسش پاسخ می‌دهیم که آیا امکان تفکیک و اولویت‌بندی حق‌ها وجود دارد یا اینکه همة حق‌ها با یکدیگر ارتباط درونی و متقابل دارند و اجرای یکی در تحقق دیگر حق‌ها مؤثر است؟ هدف اصلی پژوهش، تبیین ارتباط متقابل حق‌ها از دریچه دکترین تفکیک‌ناپذیری و وابستگی متقابل حقوق بشر است. روش توصیفی و تحلیلی این نظریه منتج به این یافته شده است که بسته به نوع تأثیرگذاری یک حق بر دیگر حق‌ها از حیث ضرورت یا سودمندی، رابطة آنها یا تفکیک‌ناپذیر است (براساس اصل ضرورت) یا دارای وابستگی متقابل هستند (براساس اصل سودمندی).

کلیدواژه‌ها

تفکیک‌ناپذیری
حقوق بشر
روابط حمایتی
وابستگی متقابل

عنوان مقاله English

A Reflection on the Theory of James Nickel about the Indivisibility, and Interdependence of Human Rights

نویسندگان English

Sara Rassouli 1
Iraj Rezaeenezhad 2
1 Ph.D. Student in International Law, Islamic Azad University, Qaemshahr, Mazandaran, Iran
2 Assistance Prof., Department of Law, Faculty of Law and Political Science, Islamic Azad University, chaloos, Mazandaran, Iran
چکیده English

The international human-rights system includes a wide range of civil, political, economic, social, and cultural rights (about 40 different rights) that are enshrined in a number of international instruments, general and particular, regional and global. This dispersion implies a kind of separation and division within human rights. It also corresponds to a kind of hierarchy and prioritization between different rights with different content and principles. By explaining James Nickel's theory of indivisibility and interdependence of human rights, this paper seeks to answer whether it is possible to separate and hierarchize human rights, or whether all rights are interrelated and interdependent. The main purpose of this study is to explain the inter-relationship of human rights under the doctrine of indivisibility and interdependence of human rights with special emphasis on the theory of James Nickel. This theory leads to the finding that depending on the effect of one right on other rights in terms of necessity or usefulness, their relationship is either indivisible (based on the principle of necessity) or interdependent (based on the principle of usefulness).

کلیدواژه‌ها English

human rights
indivisibility
interdependence
supporting relations
  1. فارسی

الف) کتاب‌ها

  1. راسخ، محمد (1395)، حق و مصلحت: مقالاتی در فلسفۀ حقوق، فلسفۀ حق و فلسفۀ ارزش، چ چهارم، تهران: نی.
  2. سن، آمارتیا (1391)، توسعه یعنی آزادی، ترجمۀ سید محمدسعید نوری نائینی، تهران: نی.

 

ب) مقالات

  1. قاری سید فاطمی، سید محمد (1380)، «تحلیل مفاهیم کلیدی حقوق بشر معاصر»، مجلۀ تحقیقات حقوقی دانشگاه شهید بهشتی،ش 34-33، ص 265-209.

 

  1. انگلیسی
  2. A) Books
  3. Nickel, James W (2006), Making Sense of Human Rights, California: University of California Press, 2nd ed.
  4. Sen, Amartya Kumar (1999), Development as Freedom, New York: Oxford University Press.
  5. Shue, Henry (1996), Basic Rights: Subsistence, Affluence, and U.S. Foreign Policy, Princeton University Press, Princeton, New Jersey, 2nd ed.
  6. Winston, Morton Emanuel (1999), Indivisibility and Interdependence of Human Rights, Nebraska: University of Nebraska-Lincoln.

 

 

  1. B) Articles
  2. Anthony, Dorothea (2010), “Indivisibility of Human Rights: A Theoretical Critique”, University of Technology, Sydney, LLB Student.
  3. Ashford, Elizabeth (2009), “In What Sense Is the Right to Subsistence a Basic Right?”, Journal of Social Philosophy, Vol. 40, No. 4, pp. 488-503.
  4. Beco, Gauthier De (2019), “The Indivisibility of Human Rights and the Convention on the Rights of Persons with Disabilities”, International & Comparative Law Quarterly, Vol. 68, pp. 141-160.
  5. Domoraadzki, Spasimir, Khostova Margaryta & Pupovac David (2019),“Karel Vasak’s Generations of Rights and the Contemporary Human Rights Discourse”, Human Rights Review, Vol. 20, pp.423-443.
  6. Gilabert, Pablo (2010), “The Importance of Linkage Arguments for the Theory and Practice of Human Rights: A Response to James Nickel”, Human Rights Quarterly, Vol. 32, No. 2, pp. 425-438.
  7. Marks, Stephen P (1985), “Emerging Human Rights: A New Generation for the 1980s”, Rutgers Law Review, Vol. 33, No. 2, 1981, pp. 435-452; reprinted International Law: A Contemporary Perspective, Falk, Kratochwil and Mendlovitz (eds.), Westview Press, pp. 501-513.
  8. Nickel, James W (2016), “Can a right to health care be justified by linkage arguments?”, Theoretical Medicine and Bioethics, Vol. 37, No. 4, pp. 293-306.
  9. Nickel, James W (2010), “Indivisibility and Linkage Arguments: A Reply to Gilabert”, Human Rights Quarterly, Vol. 32, pp. 433-440.
  10. Nickel, James W (2008), “Rethinking Indivisibility: Towards a Theory of Supporting Relations Between Human Rights”, Human Rights Quarterly, Vol. 30, pp.984-1001.
  11. Quane, Helen (2012), “A Further Dimension to the Interdependence: Recent Developments Concerning the Rights of Indigenous Peoples”, Harvard Human Rights Journal, Vol. 25, pp. 49-84.
  12. Sano, Hans-Otto (2000), “Development and Human Rights: The Necessary, But Partial Integration of Human Rights and Development”, Human Rights Quarterly, Vol. 22, No. 3, pp.734-752.
  13. Zylberman, Ariel (2017), “The Indivisibility of Human Rights”, Law and Philosophy, Vol. 36, No. 4, pp.389-418.

 

  1. C) Documents
  2. American Convention on Human Rights.
  3. European Convention on Human Rights and fundamental freedoms.
  4. International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR) 1966.
  5. International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights (ICESCR) 1966.
  6. Proclamation of Teheran 1968
  7. Universal Declaration of Human Rights 1948.
  8. Vienna Declaration of human rights and programme of Action 1993.
فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دوره 53، شماره 2
تابستان 1402
تابستان 1402
صفحه 919-937

  • تاریخ دریافت 16 آبان 1399
  • تاریخ بازنگری 24 فروردین 1400
  • تاریخ پذیرش 03 خرداد 1400

صفحه اصلی

اصول اخلاقی انتشار مقاله

فرایند ارزیابی و پذیرش مقالات

ارسال مقاله

بانک‌ها و نمایه‌نامه‌ها

تماس با ما