فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

تحلیل اعتبار مصوبات مربوط به انواع درآمدهای دولتی در حوزة پست و مخابرات

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

سیدعلی حسینی 1
سید محمد مهدی غمامی 2

1 دانشجوی دکتری تخصصی حقوق عمومی، دانشکدة حقوق، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران‏

2 دانشیار، گروه حقوق عمومی، دانشکدة حقوق، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران‏

https://doi.org/10.22059/jplsq.2024.370391.3455
چکیده
در سال‌های اخیر در پی رشد پرشتاب فناوری‌های اطلاعاتی، زیرساخت ارتباطی کشور نیازمند توسعة سریع و پرهزینه‌ای شده است که قوانین مختلف اغلب بر عهدة وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات می‌گذارند. به‌منظور ایفای این تکالیف، قانون ماده‌واحده اجازة تعیین و وصول درآمدهای دولت در حوزه پست و مخابرات (مصوب 19/08/1392)، درآمدهای اختصاصی شایان ‌توجهی را در اختیار وزارت ارتباطات قرار داده است. این قانون اجازة تعیین سه نوع درآمد اختصاصی برای وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات را به هیأت ‌وزیران اعطا کرده است. بررسی مصوبات هیأت ‌وزیران پس از سال 1392، برخی موارد تخطی از درآمدهای تعیین‌شده در قانون را روشن می‌سازد. در این پژوهش مصوبات هیأت ‌وزیران در اجرای قانون ماده‌واحدة 1392 بررسی شده و با استفاده از اصول و قواعد حقوق اداری درآمدهای موضوعة هیأت‌ وزیران در حوزة پست و مخابرات تحلیل می‌شود. با بررسی مصوبات هیأت‌ وزیران این نتیجه حاصل شد که الف) در دسته‌ای از مصوبات، هیأت وزیران درآمدهای جدیدی علاوه بر موارد مجاز قانونی وضع نکرده، لیکن تشریفات و الزامات قانونی را در وضع درآمد رعایت نکرده است. ب) در دسته دیگری از مصوبات، هیأت وزیران خارج از چارچوب صلاحیت قانونی، به وضع درآمدهای جدید پرداخته است. این تحقیق به روش توصیفی- تحلیلی انجام یافته است.

کلیدواژه‌ها

جریمة عدم اجرای تعهدات
‏درآمدهای دولتی
حق‌الامتیاز
‏وزارت ارتباطات و فناوری ‏اطلاعات
هیأت وزیران.‏
موضوعات

عنوان مقاله English

An Analysis of the Validity of Regulations on Government Revenues in the Postal and Telecommunications Sector

نویسندگان English

Seyyed Ali Hoseini 1
S. Mohammad Mahdi Ghamami 2
1 ‎; Ph.D Student in Public Law, Faculty of Law, Imam Sadiq University, Tehran, Iran‎
2 Associate Prof. Faculty of Law, Imam Sadiq University,‎‏ ‏Tehran, Iran‎
چکیده English

In recent years, due to the rapid growth of information technologies, the country's communication infrastructure has required swift and costly development, which various laws often place under the responsibility of the Ministry of Communications and Information Technology. To fulfill these obligations, the Law on the Authorization of Determining and Collecting Government Revenues in the Postal and Telecommunications Sector (approved on 11/08/2013) has provided significant dedicated revenues to the Ministry of Communications. This law grants the Cabinet the authority to determine three types of dedicated revenues for the Ministry of Communications and Information Technology. An examination of the Cabinet's regulations after 2013 reveals some instances of deviation from the revenues specified in the law. This study analyzes the Cabinet's regulations in implementing the 2013 law and assesses the revenues established by the Cabinet in the postal and telecommunications sector using principles and rules of administrative law. The analysis of the Cabinet's regulations led to the following conclusions: a) In a category of regulations, the Cabinet did not impose new revenues beyond the legally permitted items, but failed to adhere to the legal formalities and requirements in establishing revenues. b) In another category of regulations, the Cabinet has imposed new revenues outside the framework of its legal authority. This research was conducted using a descriptive-analytical method.

کلیدواژه‌ها English

government revenues
license fee
non-compliance penalty
Ministry of Communications and Information Technology
Council Of Ministers
  1. فارسی

الف) کتاب‌ها

  1. ابراهیمی‌نژاد، مهدی؛ فرج‌وند، اسفندیار (1386). اصول تهیه و تنظیم و کنترل بودجه. چ هفتم، تهران: سمت.
  2. امامی، محمد؛ استوارسنگری، کوروش (1397). حقوق اداری. ج 1، چ بیست‌وسوم، تهران: میزان.
  3. آقایی طوق، مسلم؛ شمس، عرفان؛ فریادی، مسعود؛ مشهدی، علی (1389). مرزهای تقنین و اجرا در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. چ اول، تهران: معاونت تدوین، تنقیح و انتشار قوانین و مقررات.
  4. انصاری، ولی‌الله (1377). کلیات حقوق اداری. چ دوم، تهران: میزان.
  5. پتفت، آرین؛ مرکز مالمیری، احمد (1395). مفهوم و قلمرو اصول کلی حقوق اداری؛ امکان و چگونگی استناد به آن در رسیدگی‌های قضایی. چ اول. تهران: مرکز مطبوعات و انتشارات قوة قضاییه.
  6. شیرزاد، امید (1393). دلایل ابطال مصوبات دولتی در دیوان عدالت اداری. چ دوم، تهران: جاودانه جنگل.
  7. درویشی، بابک؛ دبیرنیا، علیرضا؛ جلیلی، آیت‌اله (1403). حقوق مالی با رویکرد حقوق عمومی. چ دوم، قم: دانشگاه قم.
  8. راجی، سیدمحمدهادی (1400). جزوۀ درس حقوق مالی؛ دوره کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه امام صادق (ع).
  9. رضایی، مصطفی (1401). حقوق مناقصات دولتی. چ اول، تهران: گنج دانش.
  10. رستمی، ولی (1401). مالیة عمومی. چ دهم، تهران: میزان.
  11. طباطبائی مؤتمنی، منوچهر (1397). حقوق اداری. چ بیست‌ویکم، تهران: سمت.
  12. عطریان، فرامرز؛ غمامی، سیدمحمدمهدی (1397). جهات ابطال عوارض شوراهای اسلامی در دیوان عدالت اداری. چ اول، تهران: پژوهشگاه قوة قضاییه.
  13. فلاح‌زاده، علی‌محمد؛ همتی، مجتبی؛ جواهری طهرانی، محمد؛ فتحی، جواد (1391). تفکیک تقنین و اجرا: تحلیل مرزهای صلاحیت تقنینی در روابط قوای مقننه و مجریه. چ اول، تهران: معاونت تدوین، تنقیح و انتشار قوانین و مقررات.
  14. مزارعی، غلامحسین (1395). جهات ابطال مصوبات دولت در دیوان عدالت اداری و شورای نگهبان. چ دوم. تهران: خرسندی.
  15. مشهدی، علی (1391). صلاحیت تخییری: نظام حقوقی صلاحیت‌های تخییری در قوة مجریه. چ اول، تهران: معاونت تحقیقات، آموزش و حقوق شهروندی.
  16. موذنی، روح‌الله (1393). حقوق عمومی اقتصادی؛ مطالعۀ تطبیقی ایران و فرانسه. چ اول، تهران: مجد.
  17. مولائی، آیت (1399). قراردادهای اداری: مطالعة تطبیقی بسترها، مبانی، ماهیت و اصول. چ دوم، تهران: میزان.
  18. هاشمی، سیدمحمد (1398). حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران. ج2، چ بیست‌ونهم. تهران: میزان.
  19. هداوند، مهدی؛ مشهدی، علی (1391). اصول حقوق اداری (در پرتو آرای دیوان عدالت اداری) همراه با مطالعة تطبیقی. چ دوم، تهران: خرسندی.

 

ب) مقالات

  1. امامی، محمد؛ موسوی، سیدنصراله (1383). مبانی نظری مراجع شبه‌قضایی و جایگاه آنها در حقوق ایران. علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، 21 (2) 93-110.
  2. برزگر، عبدالرضا (1393). جایگاه و وظایف شورای رقابت در نظام حقوقی ایران، حقوق اداری. 1 (3)، 148-178.
  3. جلالی، محمد؛ سعیدی روشن، حمیده (1395). نقش دیوان عدالت اداری در صیانت از قانون اساسی. حقوقی دادگستری، 80 (94)، 117-140.
  4. راجی، سیدمحمدهادی؛ برومند، محمد (1392). معیارهای تشخیص و محدودة امور تقنینی و اجرایی در آرای شورای نگهبان. فصلنامة دانش حقوق عمومی، 2 (4)، 99-123.
  5. کدخدایی، عباسعلی؛ آقایی طوق، مسلم (1391). تبیین مفهوم اصل عدم تفویض قانونگذاری در پرتو اصل برتری قانون اساسی؛ نقدی بر رویۀ شورای نگهبان. پژوهش حقوق عمومی، 14(38)، 77-99.
  6. ویژه، محمدرضا (1383). مفهوم اصل برابری در حقوق عمومی نوین. نشریة حقوق اساسی، 1(2)، 213-252.

 

ج) گزارش‌ها

  1. امامیان، سیدمحمدصادق؛ ذوالفقاری، امیراحمد؛ محمدزاده، احسان؛ زمانیان، مرتضی؛سبحانیان، سیدمحمدهای (1397). نظام ملی تنظیم گری: مفهوم تنظیم‌گری و ارتباط آن با نظام حکمرانی، مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی. شمارة مسلسل 15940.
  2. پوراسماعیل، حسن؛ احمدلو، محمدامین؛ رجبی، ابوالقاسم (1403). بررسی بخش دوم لایحة بودجة سال 1403 کل کشور (24): وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی. شمارة مسلسل 19802.

 

د) قوانین و مقررات

  1. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
  2. قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۱) مصوب 15/08/1384.
  3. قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (2) مصوب 04/12/1393.
  4. قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 27/11/1380.
  5. قانون تعزیرات (کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی) مصوب 02/03/1375.
  6. قانون ماده‌واحدة اجازة تعیین و وصول حق‌الامتیاز فعالیت بخش غیردولتی در زمینة پست و مخابرات مصوب 19/08/1392.
  7. قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی مصوب 08/11/1386.
  8. قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 25/03/1392.
  9. قانون وظایف و اختیارات وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات مصوب 19/09/1382.
  10. مصوبة شمارة 2 جلسة شمارة 206 کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات مورخ 21/10/1393.
  11. مصوبة شمارة 109351/ت52467 هـ -20/08/1394 هیأت وزیران.
  12. مصوبة شمارة 52347/ت59808هـ مورخ 01/04/1401 هیأت وزیران.
  13. تصویب‌نامة شمارة 52349/ت59765هـ مورخ 1/4/1401 هیأت وزیران.
  14. تصویب‌نامة شمارة ۱۲۰۳۸۶/ت۵۵۹۶۴هـ مورخ 13/09/1397 هیأت وزیران.
  15. تصویب‌نامة شمارة 56734/ت59068هـ مورخ2/6/1400 هیأت وزیران.
  16. تصویب‌نامة شمارة 172465/ت59643هـ مورخ 28/12/1400 هیأت وزیران.
  17. تصویب‌نامة شمارة 56445/ ت59757هـ، مورخ 07/04/1401 هیأت وزیران.
  18. تصویب‌نامة شمارة 98370/ت60156هـ مورخ 7/6/1401 هیأت وزیران.
  19. تصویب‌نامة شمارة ۹۸۳۷۹⁄ت۶۰۱۵۷هـ مورخ 07/06/1401 هیأت وزیران.
  20. تصویب‌نامة شمارة ۱۱۷۴۶۷⁄ت۶۰۳۸۲هـ مورخ 4/7/1401 هیأت وزیران.
  21. تصویب‌نامة شمارة 52347 /ت 59808 هـ مورخ 01/04/1401 هیأت وزیران.
  22. تصویب‌نامة شمارة 52349 /ت 59765 هـ مورخ 01/04/1401 هیأت وزیران.
  23. تصویب‌نامة شمارة 57961/ت53074هـ مورخ 17/05/1395 هیأت وزیران.
  24. تصویب‌نامة شمارة 128016/ت58396هـ مورخ 07/11/1399 هیأت وزیران.
  25. تصویب‌نامة شمارة 128016/ت58396هـ مورخ 07/11/1399 هیأت وزیران.

 

ه) نظریات رئیس مجلس شورای اسلامی

  1. نظریۀ شمارة 40998/هـ ب مورخ 5/5/1401.
  2. نظریۀ شمارة 87367/هـ مورخ 7/10/1400.
  3. نظریة شمارة۱۰۰۷۳۶هـ/ب مورخ 16/11/1397.
  4. نظریة شمارة 57027/هـ ب مورخ 15/6/1401.
  5. نظریة شمارة 20998/هـ ب مورخ 05/05/1401.

 

و) آرای هیأت عمومی دیوان عدالت اداری

  1. دادنامة شمارة ۲۸۲۳ مورخ 28/10/1400.
  2. دادنامة شمارة 83/119 مورخ 31/03/1383.
  3. دادنامة شمارة 80/335 مورخ 23/10/1380.
  4. دادنامة شمارة 627 مورخ 04/07/1396.
  5. دادنامة شمارة 625 مورخ 07/04/1401.
  6. دادنامة شمارة 826 مورخ 28/04/140.
  7. دادنامة شمارة 317 مورخ 13/04/1396.
  8. دادنامة شمارة 182 مورخ 23/08/1371.
  9. دادنامة شمارة 22 مورخ 11/02/1378.
  10. دادنامة شمارة 1046 مورخ 25/09/1386.

 

ز) وب‌سایت‌ها:

  1. سامانة جامع نظرات شورای نگهبان. مشاهده در تاریخ 21/07/1402 از:

http://nazarat.shora-rc.ir/Forms/frmShenasname.aspx?id=oJ/UfXFebAE=&TN= l7tLyhyOobj0SooAFUE3m68PnpG7MruN&MN=csaqpt/F9Oo=

 

  1. انگلیسی
  2. A) Books
  3. Blackman, C., & Srivastava, L. (2011). Telecommunications Regulation Handbook. Washington: Worldbank. Retrieved from: http://handle.itu.int/11.1002/pub/807b5608-en.
  4. Flanagan, A. (2018). Authorization and Licensing. In Telecommunications Law and Regulation. Edited by Ian Walden, New York: Oxford Academic. 285–380. https://doi.org/10.1093/oso/9780198807414.003.0009
  5. Gunningham, N. (2010). Enforcement and Compliance Strategies. In Oxford Handbook of Regulation. Edited by Robert Baldwin et al. New York: Oxford University Press Inc. 120-145. DOI:10.1093/oxfordhb/9780199560219.003.0007
  6. Intven, H., & Oliver, J., & Sepúlveda, E. (2000). Telecommunication Regulation Handbook. Washington: WroldBank. Retrieved from: https://www.itu.int/ITU-D/treg/Documentation/Infodev_handbook/7_Appendix.pdf
  7. Lee, , & Prime, J. (2018). Us Telecommunications Law. In Telecommunications Law and Regulation. Edited by Ian Walden. New York: Oxford Academic. 195-282. https://doi.org/10.1093/oso/9780198807414.003.0007
  8. Walden, I, (2018). Telecommunications Law and Regulation an Introduction. In Telecommunications Law and Regulation. Edited by Ian Walden. New York: Oxford Academic. 3-26. https://doi.org/10.1093/oso/9780198807414.003.0002

 

  1. B) Articles
  2. Malisuwan, S., & Milindavanij, D.(2017). A Study on Telecommunications Business License Fees in Various Countries. International Journal for Innovative Research in Science & Technology, 4(1), 153-164.
  3. McCleary, W. (1991). The Earmarking of Government Revenue: A Review of Some World Bank Experience. The World Bank Research Observer, 6(1), 81–104. http://www.jstor.org/stable/3986462

 

  1. C) Websites
  2. https://www.constituteproject.org/constitutions?lang=en (last visited: 2023-10-20)
فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دوره 55، شماره 3 - شماره پیاپی 43
پاییز 1404
پاییز 1404
صفحه 2123-2151

  • تاریخ دریافت 12 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 01 مهر 1403
  • تاریخ پذیرش 25 شهریور 1403

صفحه اصلی

اصول اخلاقی انتشار مقاله

فرایند ارزیابی و پذیرش مقالات

ارسال مقاله

بانک‌ها و نمایه‌نامه‌ها

تماس با ما